ทำนายฝัน

การทำนายฝัน (Oneiromancy) เป็นหนึ่งในศาสตร์ลี้ลับที่เก่าแก่ที่สุดของมนุษยชาติ ในยุคอียิปต์โบราณและกรีก มีการสร้าง "วิหารแห่งความฝัน" เพื่อให้ผู้คนไปนอนหลับและรับสาส์นจากเทพเจ้า ในขณะที่ "ตำราพรหมชาติ" ของไทยก็เชื่อว่า ความฝันเกิดจาก 4 สาเหตุหลัก ได้แก่ บุพพนิมิต (ลางบอกเหตุจากสิ่งศักดิ์สิทธิ์), จิตอาวรณ์ (ความกังวลในใจ), เทพสังหรณ์ (เทวดาดลใจ) และ ธาตุโขภะ (ร่างกายเจ็บป่วยหรือธาตุแปรปรวน)

ในมุมมองของจิตวิทยาตะวันตก ซิกมุนด์ ฟรอยด์ (Sigmund Freud) บิดาแห่งจิตวิเคราะห์ เสนอว่า ความฝันคือ "หน้าต่างที่เปิดไปสู่จิตไร้สำนึก" (The royal road to the unconscious) สัญลักษณ์ต่างๆ ในฝัน เช่น งู น้ำ หรือการตกจากที่สูง ล้วนเป็นภาพสะท้อนของความปรารถนา ความกลัว หรือความบีบคั้นในใจที่เรากดทับไว้ในยามตื่น

ตำราทำนายฝันของไทยมีความเป็นเอกลักษณ์ตรงที่มักจะ "ทายตรงข้าม" ในบางเรื่อง เช่น ฝันว่าร้องไห้หรือของหาย มักจะทายว่าจะได้ลาภ หรือฝันว่าตัวเองตายหมายถึงการหมดเคราะห์และอายุยืน การอ่านคำทำนายฝันจึงควรใช้สติพิจารณาทั้งในแง่ของลางบอกเหตุ และการเตือนสติตัวเองให้ใช้ชีวิตอย่างระมัดระวังในวันรุ่งขึ้น